9 redenen dat je niet afvalt met GLP-1-medicatie (en wat je eraan kunt doen)

Waarom val ik niet af met GLP-1-medicatie?

GLP-1-medicatie voor gewichtsverlies is relatief nieuw, maar wordt wereldwijd als een doorbraak gezien voor mensen met obesitas of overgewicht. De succesverhalen zijn overal te vinden, en ook wetenschappelijk onderzoek bevestigt de effectiviteit [1,2]:

• Mensen kunnen met 1 mg Ozempic gemiddeld 7% van hun lichaamsgewicht verliezen binnen een jaar (bijvoorbeeld 7 kg bij iemand van 100 kg).
• Studies tonen aan dat gewichtsverlies kan doorgaan na twee jaar gebruik.
• Meer dan 86% van de gebruikers verliest minstens 5% van hun lichaamsgewicht.

Maar wat als jij daar niet bij hoort? Dan ben je niet de enige. Als 86% van de mensen afvalt, betekent dat automatisch dat 14% dat niet doet. Dat is normaal. Geen enkel medicijn werkt bij iedereen precies hetzelfde, en afvallen blijft een complex proces waarin meerdere factoren een rol spelen.

Het kan dus zijn dat je onder die 14% valt, maar het is ook mogelijk dat andere factoren meespelen. Daarover lees je hieronder meer. 

In het kort: Hoewel GLP-1-medicatie vaak succesvol is bij gewichtsverlies, heeft ongeveer 14% van de gebruikers er weinig tot geen effect van.

9 oorzaken waarom gewichtsverliesmedicatie niet werkt (+ oplossingen)

Het kan frustrerend zijn als je GLP-1-medicatie zoals Ozempic, Saxenda of Mounjaro, gebruikt, maar niet zoveel afvalt als je had gehoopt. Goed nieuws: in veel gevallen is er iets aan te doen.

We vertellen je de 9 meest voorkomende oorzaken dat je niet afvalt én geven praktische oplossingen om je afslankproces een boost geven.

Oorzaak 1: Je zit nog in de opbouwfase

Ben je net gestart met Ozempic en zie je nog geen gewichtsverlies? Geen zorgen, dat is volkomen normaal!

Om bijwerkingen te minimaliseren en je lichaam de tijd te geven om aan de medicatie te wennen, is er een opbouwfase. Hoe die opbouw eruit ziet en hoe lang het duurt, verschilt per medicijn en persoon. Bij Ozempic duurt het over het algemeen drie maanden. Je begint met 0,25 mg per week en bouwt op naar 1 mg per week. 

Afvallen is een marathon, geen sprint. Heb geduld, focus op gezonde gewoonten en overleg met je arts als je na 16 weken geen verschil merkt. 

Oorzaak 2: Je hebt een hogere dosering nodig

Bij afslankmedicatie geldt vaak: hoe hoger de dosis, hoe sterker het effect. Afhankelijk van je situatie kun je bijvoorbeeld als volgt ophogen:

• Van 1 mg Ozempic naar 1,7 mg Wegovy
• Overstappen op Mounjaro (tirzepatide), dat naast GLP-1 ook GIP activeert en vaak effectiever is

Overleg met je arts of je in aanmerking komt voor een hogere dosering of dat een ander medicijn mogelijk meer effect bij je heeft.

Oorzaak 3: Je hebt je voedingspatroon niet aangepast

De werking van medicijnen zoals Ozempic, Wegovy en Mounjaro hangt af van je eetgewoonten. Als je een ongezond voedingspatroon aanhoudt, met bijvoorbeeld veel suikerrijke of ultra bewerkte voedingsmiddelen, zal dat de werking van je medicatie belemmeren en daarmee je voortgang vertragen.

Vermijd:

• Alcohol
• Snelle koolhydraten
• Ultrabewerkte voedingsmiddelen

Eet wel:

• Eiwitrijke voeding
• Vezelrijke producten
• Gezonde vetten

Hou een calorietekort aan

Naast dat gezonde voeding belangrijk is, moet je een calorietekort hebben om lichaamsvet te verliezen. Dat houdt in dat je minder calorieën binnenkrijgt dan je verbrandt. Je lichaam haalt dan de benodigde energie uit opgeslagen vetreserves.

In de volgende 3 stappen bereken je hoeveel calorieën je binnen moet krijgen om af te vallen.

‍

Stap 1: Bereken je BMR (Basale Metabolische Ratio)

Dit is het aantal calorieën dat je lichaam in rust verbruikt, puur om te functioneren, zoals voor ademhaling, hartslag en het behouden van je lichaamstemperatuur.

‍

Mannen: (10 × gewicht in kg) + (6.25 × lengte in cm) - (5 × leeftijd) + 5. 

Vrouwen: (10 × gewicht in kg) + (6.25 × lengte in cm) - (5 × leeftijd) - 161.

‍

Stap 2: Vermenigvuldig je BMR met je activiteitsniveau

Afhankelijk van hoe actief je bent, pas je je BMR aan:

• Weinig tot geen beweging (BMR × 1.2)
• Licht actief (1-3 dagen per week sporten) (BMR × 1.375)
• Gemiddeld actief (3-5 dagen per week sporten) (BMR × 1.55)
• Zeer actief (6-7 dagen per week sporten) (BMR × 1.725)
• Extreem actief (intensieve training/topsport) (BMR × 1.9)

Dit geeft je totale dagelijkse energieverbruik (TDEE): de hoeveelheid calorieën die je per dag nodig hebt om op gewicht te blijven.

‍

Stap 3: Pas je caloriebehoefte aan je doel aan

• Afvallen: eet 10-25% minder dan je TDEE
• Aankomen: eet 10-20% meer dan je TDEE
• Op gewicht blijven: eet gelijk aan je TDEE

Oorzaak 4: Je beweegt niet genoeg

Lichaamsbeweging is belangrijk als je wilt afvallen, vooral in combinatie met GLP-1-medicatie zoals Ozempic, Wegovy en Mounjaro. Maar hoeveel moet je nu bewegen om echt resultaat te zien?

De basisrichtlijn is minstens 150 minuten per week matig-intensieve aerobe training doen, zoals stevig wandelen, zwemmen, dansen, fietsen, krachttraining en joggen.

Hoewel 150 minuten de minimale norm is, blijkt uit onderzoek dat gewichtsverlies pas echt op gang komt bij 300 minuten per week (bijvoorbeeld 5 keer per week een uur stevig wandelen) [3]. Dit komt doordat de vetverbranding pas na ongeveer 30 minuten matig intensief bewegen goed op gang komt.

Ook belangrijk: voorkom langdurig stilzitten. Probeer ieder uur 5 minuten te bewegen. Even stofzuigen, de was ophangen of stretchen helpt al. Hierdoor wordt de bloedcirculatie gestimuleerd, je stofwisseling verhoogd en verbrand je extra calorieën, wat bijdraagt aan gewichtsverlies.

Tip: De beste manier om beweging vol te houden is door iets te doen wat je écht leuk vindt. Probeer verschillende sporten of activiteiten en bouw het rustig op om blessures en demotivatie te voorkomen.

Oorzaak 5: Je neemt je medicatie niet consequent 

Je medicatie is minder effectief als je het niet volgens voorschrift gebruikt, en bijvoorbeeld soms een dosis vergeet of niet de juiste timing of dosering aanhouden.

Kies een vaste dag in de week (bijvoorbeeld zaterdag) om je medicatie te injecteren en doe dit consequent.

Oorzaak 6: Je hebt een gewichtsverliesplateau bereikt

Vlogen in het begin de kilo’s eraf, maar stagneert je gewichtsverlies ineens? Dit heet een ‘gewichtsverliesplateau’ en is volkomen normaal. Ook als je medicatie zoals Ozempic, Wegovy of Mounjaro gebruikt. Gelukkig zijn er manieren om je lichaam weer in de vetverbrandingsmodus te krijgen.

Zo geef je je afslankproces een nieuwe boost:

• Maak je training uitdagender: Voeg extra krachttraining of intervaltraining toe om je stofwisseling te versnellen en spiermassa op te bouwen.
• Check je calorie-inname: Als je afvalt, heeft je lichaam minder calorieën nodig. Zorg dat je nog steeds in een calorietekort zit.
• Eet voldoende eiwitten: Eiwitten helpen spierverlies te voorkomen, versnellen je metabolisme en geven een langdurig verzadigd gevoel.
• Blijf consistent: Je lichaam heeft tijd nodig om zich aan te passen. Houd je gezonde gewoonten vast en doorbreek het plateau op de lange termijn.

Oorzaak 7: Je hebt last van stress

Veel mensen onderschatten de invloed van stress op gewichtsverlies. Chronische stress kan je afvalproces vertragen en zelfs bijdragen aan gewichtstoename. Het heeft namelijk invloed op je stofwisseling en eetgedrag.

Als je langdurig stress hebt, kan dat leiden tot:

• Vetopslag, vooral rond de buik
• Meer trek in suikerrijke en vette voeding
• Trager metabolisme
• Minder energie en motivatie voor beweging
• Slaaptekort en gewichtstoename

Bewezen methoden om stress beter te beheersen:

• Mindfulness en meditatie
• Regelmatige lichaamsbeweging (vooral wandelen, yoga en krachttraining)
• Voldoende slaap (7-9 uur kwalitatieve slaap per nacht)
• Ademhalingsoefeningen
• Gezonde voeding (zoals voedingsmiddelen rijk aan omega-3-vetzuren, magnesium en antioxidanten)

Wil je afvallen? Besteed dan niet alleen aandacht aan voeding en beweging, maar ook aan je mentale en emotionele welzijn. Een ontspannen lichaam werkt beter mee!

Oorzaak 8: Je slaappatroon kan beter

Als je niet goed slaapt, verstoort dat de hormonen ghreline (hongergevoel) en leptine (verzadiging). Hierdoor krijg je meer zin in calorierijke voeding. Slaaptekort verhoogt ook nog eens je cortisol niveau. En zoals we zojuist al noemden kan dat je vetopslag stimuleren. Probeer daarom 7-8 uur per nacht te slapen.

Tips voor een betere nachtrust:

• Ga elke dag op hetzelfde tijdstip naar bed en sta op een vast tijdstip op.
• Vermijd schermen (telefoon, laptop, tablet) vanaf een uur voor het slapengaan.
• Creëer een rustgevende avondroutine (zoals lezen of meditatie).

Oorzaak 9: Je hebt een medische aandoening of gebruikt medicatie

Bepaalde medische aandoeningen kunnen gewichtsverlies belemmeren, zoals:

• Hypothyreoïdie (trage schildklier) 
• Slaapapneu en chronische slapeloosheid 
• Insulineresistentie of diabetes type 2

Medicijnen die gewichtsverlies kunnen beïnvloeden zijn onder andere:

• Antidepressiva
• Bètablokkers
• Antipsychotica en bepaalde hormoontherapieën

Bespreek je situatie en medicijngebruik met je arts om een passende behandeling te krijgen. 

In het kort: Verschillende factoren, waaronder je leefstijl en de dosering van je medicatie, kunnen je gewichtsverlies vertragen. Bespreek met je zorgverlener hoe je jouw afslankproces kunt optimaliseren. 

Wat is een realistisch gewichtsverliesdoel?

Het is realistisch om 0,5 tot 1 kilo per week af te vallen tot je op je streefgewicht zit. Hierbij moet je wel het een en ander in je achterhoofd houden. 

Allereerst, afvallen verloopt bij iedereen anders en is nooit een lineair proces. Zo kun je de eerste weken 2 kilo afvallen en daarna 0,5 kilo per week, of andersom.

Verder reageert niet iedereen hetzelfde op een bepaalde aanpak, of dat nu medicatie of een bepaald voedingsschema of trainingsregime is. Sommige mensen verliezen sneller gewicht dan verwacht, terwijl anderen minder gewicht verliezen dan de studies aangeven.

Daarbij zijn de cijfers die je hoort over de resultaten van gewichtsverliesmedicatie, bijvoorbeeld dat je 15-20% van je lichaamsgewicht kunt verliezen, gemiddelden. En bij die onderzoeken naar semaglutide worden ook leefstijlinterventies gehanteerd, voor zowel de medicatiegroep als de placebogroep.

Om het beste resultaat met een GLP-1-medicijn te behalen, moeten patiënten de zes pijlers van leefstijlgeneeskunde volgen:

1. Een grotendeels plantaardig dieet eten
2. Regelmatig bewegen
3. Stress beheersen
4. Middelengebruik (zoals alcohol en nicotine) vermijden
5. Kwalitatieve slaap krijgen
6. Sterke sociale relaties onderhouden

Leefstijlaanpassingen zijn dus essentieel voor succesvol blijvend gewichtsverlies, ook als je medicatie gebruikt.

Tip: Evalueer je leefstijl. Vraag jezelf af:

• Stop ik met eten als ik vol zit?
• Eet ik voornamelijk onbewerkte voedingsmiddelen?
• Kook ik zelf of eet ik vaak afhaalmaaltijden of kant-en-klare maaltijden?
• Drink ik voldoende water?
• Slaap ik minimaal 7 uur per nacht?
• Beweeg ik regelmatig?

Als je op sommige vragen ‘nee’ antwoordt, kunnen kleine aanpassingen al een groot verschil maken. Door je eet- en bewegingspatroon stap voor stap te verbeteren, vergroot je de kans op blijvend gewichtsverlies en een betere gezondheid.

In het kort: Gewichtsverlies verloopt bij iedereen anders. Over het algemeen kun je, als je een gezonde leefstijl aanhoudt, 0,5 tot 1 kilo per week afvallen. 

Conclusie

Bij zo’n 15% van de gebruikers werkt medicatie zoals Ozempic, Wegovy en Mounjaro niet. Maar als je de medicatie gebruikt en niet afvalt, kan er ook iets anders aan de hand zijn.

Mogelijk neem je je medicatie niet consequent genoeg of zit je niet in een calorietekort.

Ervaar je geen gewichtsverlies? Overleg dan met je arts. Mogelijk zijn aanpassingen in je dosis, levensstijl of medicatie nodig om betere resultaten te behalen.

Benieuwd of je in aanmerking komt voor gewichtsverliesmedicatie? Vul onze korte vragenlijst in.